روشنایی های موجود در پارکها

می توان روشنایی پارک های فعلی را بر اساس نوع استفاده و با توجه به فرم آن به گروههای زیر تقسیم نمود.

چراغهای سرلاک پشتی: بدلیل فرم خاص چراغ آن را به این نام می خوانند. این چراغ را معمولاً دارای ارتفاع زیاد (بین 5 تا 10 متر) بوده و در مواردی استفاده می گردد که تأمین روشنایی و بالا بودن زاویه نور نسبت به مسئله زیبایی و بازی با نور تا حدی غلبه داشته باشد. این چراغها قادرند نور محوطه بزرگی را تأمین نمایند و اکثراً در محوطه وسیلع پارکها، معابر اصلی و ورودی های اصلی پارکینگها و مانند آن باید استفاده شود. ولی متأسفانه بدلیل انتشار نور زیاد اینگونه چراغها و تأمین نور در محیط وسیعی از فضای پارک، از آنها و در اغلب قسمتها بصورت بی رویه و بدون مطالعه و در کنار هم استفاده می شود.

چراغ های ایستاده پارکی: این چراغها بخش وسیعی از نورپردازی و تأمین روشنایی فضاهای مختلف پارکها را بر عهده دارند و بسته به میازن نور لازم به چراغهای تک شانه (تک حبابه) و چند شاخه (چند حبابه) تقسیم می شوند ارتفاع کلی این چراغ ها بین 180 الی 5/3 متر متغیر است با توجه به تعداد حبابها و ارتفاع آنها تغییر می کند فرم این چراغها متنوع بوده و با توجه به فرم حباب و کلاهک سر آنها میزان و زاویه تابش نور نیز متفاوت می باشد.

چراغهای چند حبابه پارکی: این نوع چراغ بصورت چند شاخه و با چند حباب ساخته شده و در اکثر پارکها مشاهده می شود. این چراغها مختص پارک و فضای باز عمومی طراحی شده و ارتفاع کلی آن نسبت به نمونه قبلی کمتر است و در اکثر فضاهای پارک خصوصاً خیابانها و راه های عبور استفاده می شود.

چراغ های تک حبابه پارکی: این چراغها مانند نمونه قبلی عمل می کند با این تفاوت که به دلیل دارا بودن یک حباب برای داشتن نور کافی باید از تعداد زیاد با فاصله کمتر یا لامپ قویتر استفاده نمود.

چراغهای کوتاه باغچه ای: این چراغها با ارتفاع کم (زیر یک متر) برای روشن کردن باغچه ها و تزئین فضاهای سبز بکار رفته و معمولاً از ساخت ساده ای برخوردارند. در این چراغها مسئله زیبایی اهمیت بیشتری از عملکرد دارد و عمدتاً برای روشن کردن معابر فرعی ـ داخل فضای سبز، باغچه ها و همچنین روشن کردن محوطه گل کاری شده و در حقیقت تزئین آنها استفاده می شود.

چراغهای دیواری و سقفی: اینگونه چراغها معمولاً جهت نصب در دیواره های پارک، سایبانها، آلاچیق ها و انواع نرده ها و دیواره پلکانها استفاده می شود و به منظور روشنایی موضعی و تأکیدی در بخش های مختلف پارک بکار می رود و علاوه بر نور رسانی منطقه ای جنبه تزئینی هم دارد.

چراغهای کفی: این چراغها بر روی زمین کار گذاشته می شوند و به سمت بالا نور می دهند. در این چراغها محافظهایی جهت جلوگیری از آسیب دیدن بر روی چراغ نصب می گردد.

نورافکن ها و پروژکتورها: جهت روشنایی فضاهای بازی ـ پارکینگ ها ـ محوطه های باز و مانند آن که نیاز به میزان نوردهی زیادی است از نورافکن ها استفاده می شود. همچنین در زیر آب نماها و مجسمه ها نورپردازی جنبه تزئینی دارد نیز از این نوع چراغ ها استفاده می گردد.

منبع: طرح پ‍ژوهشی "بررسی کمی و کیفی جزئیات عناصر معماری منظر در پارک های شهری" دانشگاه تهران،‌دکتر علی اصغر ادیبی،‌علیرضا منعام،‌سیده ندا قاضی زاده